|
Naar aanleiding van de verschijning van de Nederlandse vertaling van
het boek Ich
bin dann mal weg - Meine Reise auf dem Jakobsweg van de Duitse
komiek en tv-presentator Hape Kerkeling
staat de nieuwe editie 2-2007
van VA-Magazine
/ Vruchtbare Aarde bijna geheel in het
teken van de pelgrimsweg naar Santiago de Compostela.
Internet biedt een werkelijk onvoorstelbaar rijke hoeveelheid
informatie over de pelgrimage naar Santiago de Compostela. In
aansluiting op de inhoud van het tijdschrift een kleine
selectie links, om u
te helpen uw eigen weg te vinden.
Eerste oriëntatie
Bagage
Route en etappes
Pelgrimsgenootschappen
Pleisterplaatsen
Reisverhalen
Foto's
Aanlooproutes
Beroemde pelgrims
Geschiedenis
Boeken
Spaans toeristenbureau
Forumpagina's
Nog veel meer links
Voetreis naar Rome
Fietsen naar Santiago de Compostela
Eerste oriëntatie
Wat is de beste periode om naar Santiago de Compostela te trekken? Kijk
eens op de schitterende website die Veerle
De Meulenaer en Pieter Roelants maakten naar aanleiding van hun
tocht in 2002. “We horen van iedereen dat de lente ideaal is. Weinig
volk en nog niet te warm. Wijzelf liepen gedurende de maand juli." En
wat bagage betreft: "Laat het
wekkertje thuis, iedereen staat er toch vroeg op."
Het Nederlands
Genootschap van Sint-Jacob raadt aan de hitte van juli en augustus
te vermijden. En oppert voor vertrek vanuit Nederland: 1 juli. "Wie dan
onderweg kampeert, vindt alle accommodaties open en twee maanden later
wordt het al in Zuid-Frankrijk minder warm én minder druk. Dat
laatste geldt mogelijk nog meer voor Spanje, waar u omstreeks die tijd
bovendien best redelijk weer kunt treffen." Maar het is maar een
suggestie, want ook in januari, maart en september vertrekken er
pelgrims. Het Genootschap beantwoordt ook een aantal andere meest gestelde vragen: van vanuit welke plaats
vertrek ik? en hoe
lang doe ik erover? ("met 25 km per
dag: 3½ à 4 maanden van Utrecht naar Santiago") tot
het antwoord op de vraag of de hond meekan. En de
Nederlands sprekende overnachtingsadressen.
Algemene adviezen
voor aspirant-pelgrims op de officiele Camino-website (Engelstalig).
Informatieblad van de Geografische
boekhandel Jacob van Wijngaarden en Pied-a-terre: Hoe wandel
je de Santiago de Compostela route?
Bagage
De meegenomen bagage
van Veerle en Pieter tot op de gram uitgespiltst ("De rugzak had een
gewicht van zo'n 12 kg wanneer het eten erbij stak. Dit is veel te veel
en absoluut niet aan te raden. Probeer te beperken tot zo'n 8 à
10 kg"). En hier de spulletjeslijst
van een verslaggever van een Canadese krant. En het echt
noodzakelijke volgens het Nederlandse Genootschap van Sint-Jacob.
In ieder geval "vier paar sokken van badstof kwaliteit".
Route en etappes
Alle wegen leiden naar Santiago: de inmiddels verouderde, maar nog
altijd aantrekkelijke poging van reisboekenhandelaar Vladimir
Mars om aspirant-pelgrims op weg te helpen in de wirar van
verschillende aanlooproutes naar Santiago.
Update uit 2002 van Fokko
Bos, met nieuwe mogelijkheden om vanuit Nederland te lopen. Hoe
komt een pelgrim op de Franse routes naar Santiago die beginnen in Le
Puy of Vezelay? En nog een update uit 2005.
Zie verder de Santiago-pagina van Tweevoeter.
De route van Pyreneeën naar Santiago in 31 dagetappes, kort
beschreven
op de officiele
Camino-website. Ook Veerle De Meulenaer en Pieter Roelants lopen
de Camino de Santiago in 31
dagen, een gemiddelde van 24,8 kilometer per dag. Normaal is
volgens het Canadese
Santiago-genootschap: 30 tot 32 dagen.
Stel dat je slechts een gedeelte van de tocht kan of wil lopen, zoals
ene Anuta aan ervaren lopers vraagt op het forum-gedeelte
van de Camino-website. “Ik heb thuis drie kinderen; ik kan niet langer
dan acht tot negen dagen wegblijven. Waar kan ik het beste beginnen als
ik niet meer dan 200 - 230 km zou willen lopen?" Antwoord: "Astorga
ligt op 258.7 km van Santiago, en is een goede plek om te starten. Met
een gemiddelde van 29 km per dag is het negen dagen lopen naar
Santiago. Een andere mogelijkheid is Ponferrada
op 205.4 km van Santiago. Hiertussenin liggen alleen erg kleine
bergdorpen. Zowel Astorga als Ponferrada kunnen bereikt worden met
trein of bus."
Praktische tips voor de oversteek van
de Pyreneeën, waar veel onervaren
pelgrims (met inbegrip van Hape Kerkeling) zich danig in verslikken en
voor veel lopers bovendien de eerste etappe op weg naar Santiago.
Kijk op dit overzichtelijke kaartje van Findhorn
Press.
Genootschappen
Op zoek naar informatie over de pelgrimswegen naar Santiago de
Compostela?
Of op zoek naar mensen die de weg al gelopen hebben? Een pelgrimspas
nodig? Elk land heeft zijn
eigen Sint-Jacob-Genootschappen: Nederland: Nederlands Genootschap
van Sint Jacob. Belgie: Vlaams
Genootschap van Santiago de Compostela. En niet te vergeten het
pelgrimsgenootschaps in Canada (Canadian
Company of Pilgrims), met een aantrekkelijke website, vol
informatie, downloadbare
gidsen,
aanbevolen boeken,
tips voor voetverzorging
(van dubbele sokken tot het 's ochtends insmeren van de voeten met
vaseline), reiservaringen (goede en minder goede), op de Camino
geïnspireerde muziek
en de melding dat 100,377 pelgrims in 2006 de eindstreep in
Compostela
hebben gehaald, 6.000 meer dan in 2005.
Vergeet ook niet een kijkje te nemen op de onafhankelijke wandelwebsite
Tweevoeter die
flink wat aandacht aan de pelgrimage naar Santiago
de Compostela wijdt.
Pleisterplaatsen
Wat is een weg zonder pleisterplaatsen waar de reiziger op adem kan
komen? De niet-commerciële
wandelherberg L'Esprit
du
Chemin, aan de voet van de Pyreneeën, is opgezet en wordt
onderhouden door enthousiaste Santiago-lopers. De eigenaren voelden
zich op hun eigen Santiago-tocht geïnspireerd
door de boeken van de Amerikaanse hoogleraar Joseph Campbell,
die veel onderzoek heeft gedaan naar mythische heldentochten.
Een erg mooi overzicht van 32
Spaanse Spaanse pelgrimsherbergen biedt de website van Veerle
De Meulenaer en Pieter Roelants die de tocht in 2002 liepen. Eerste
refugio over de Spaanse grens: Roncesvalles
in een schitterend klooster. "Verwacht hier
geen luxe, maar grote slaapzalen en koude douches. Ook geen
winkels. Eten in de taverne naast het klooster. 's Avonds is er een
latijnse misviering in de kloosterkerk waar de
pelgrim de pelgrimszegen ontvangt."
Reisverhalen
Veel pelgrims zetten een verslag op het internet. Zoals het dagboek van
de voetreis van Jan
Brilleman van Visé
naar Santiago de Compostela in 1999: 2200 km heen en terug in 106
dagen, waarvan 97,5 dagen lopend en
8,5 dagen rustend. "Op 32 van de 106 dagen heeft het geregend, van een
enkele bui tot een hele dag regen. Erna is 4 kg afgevallen en ik 9 kg!
Wij
voelden ons zo sterk, dat wij een week na onze terugkomst de Nijmeegse
Vierdaagse er ook nog maar even achteraan gedaan hebben, allebei 40km
per dag."
Wat beweegt mensen duizenden kilometers te gaan lopen? Mooie poging tot
een antwoord
bij Klaas
en Helen van der Poel (Word), die pas onderweg, in het zuiden van
België,
besloten of het Rome of Santiago zou gaan worden. In hun geval een
project van ruim 4 jaar, steeds met de trein terug naar
huis. “Op een koude
winterdag trokken we onze voordeur achter ons dicht en liepen bij
Raaphorst de polder in.”
Mooi vormgegeven dagboek van Veerle
De Meulenaer en Pieter Roelants met een aanklikbare
routekaart: “We dachten vanmorgen om 6.00u op te staan." Maar:
"Om
5.30u stonden de meeste anderen reeds op.”
Na zeven jaar voorbereiding
(routeplanning, wandeltraining, taallessen, en het inlopen van schoenen
en het testen van de rugzak) ging Margriet
Fischer in 2002 op stap naar Santiago de Compostela.
“Veel mensen vonden mijn onderneming als vrouw alleen riskant,
maar zelf ben ik nog geen seconde bang geweest. Ik schat de totale
lengte van mijn wandeling op 2800 kilometer. Van de dertien weken heb
ik er tien
alleen gelopen, drie weken kreeg ik gezelschap, van echtgenoot en een
vriend.”
“Ik had niet verwacht dat het zo erg zou zijn, velen vergissen zich in
de
zwaarte van de tocht,” aldus oud-politieman Frans Krüter
nadat hij in juni 2005 in Santiago was aangekomen. Vervolgens gebeurde
er iets vreemds. Hij kon de tocht niet
loslaten. “Ik ging er mee naar bed en stond er mee op.
Al de mooie ontmoetingen, dat echte pelgrimsgevoel - miste ik heel
erg.” Zijn vrouw vroeg of hij ook ergens anders over kon praten. In
2007 is Frans Krüter opnieuw
op pad gegaan naar
Santiago.
Een heel erg mooie, poëtische website is van Jeroen
Gooskens. Een oud-priester die zijn hart heeft verpand aan de
pelgrimsweg naar
Santiago en daar graag in achterafzaaltjes over vertelt voor
plaatselijke plattelandsvrouwen, of in collegezalen voor studenten en
professoren. “Voor jong en oud, gelovigen of leden van het
Sint-Jacob-genootschap, voor wandelaars en fietsers en thuisblijvers,
voor
iedereen die het horen wil, vertel ik, omwille van de schoonheid.”
Meer reisverhalen
op de website van het Nederlands Genootschap, ook een aantal actuele weblogs
van mensen die en route
verslag doen op hun weblog. Soms met hulp van het thuisfront die eens
per
week de laatste belevenissen en een fotorolletje krijgt
aangeleverd, zoals in het geval van Bart &
Esther Behage-Janssen, 29 april 2006 vertrokken vanuit
Raalte. En vergeet ook de vele reisverhalen niet op de website van Tweevoeter.
Foto's
Veel foto’s op de website van twee Amerikanen Jim en Eleanor Clem
die de tocht na hun pensionering maakten en een boek schreven over
wat ze beschouwen als hun mooiste avontuur.
Prijswinnaars van de fotowedstrijd
2006 van het Nederlands Genootschap van Sint Jacob.
“De Pelgrimsmis is enkel in het Spaans, doch het wordt even slikken als
de priester de pelgrims afroept die vandaag zijn toegekomen. Per land
het aantal... Belgica : uno,
dat ben ik.” Op 23 juni 2004 arriveert Dirk Heyvaert
in
Santiago de Compostela: na een 2188 km lange, in Mollem, België,
begonnen voettocht. Zijn rijk
geïllustreerde verslag loopt van dag 1 tot dag 85.
Aanlooproutes
Kaartje van routes door Frankrijk.
Maar op de Duitse website Jacobus-info
staan de verschillende Franse routes veel duidelijker beschreven en
uitgebeeld.
"Misschien wel de belangrijkste keuze is de route," schrijven ervaren
lange-afstandslopers
Elize en Peter, respectievelijk uit '70 en '65. "Wij kozen voor de
route via Vezelay en Limoges. De route langs Parijs leek ons minder
mooi en de grote pelgrimsplaatsen als Reims en Vezelay doe je dan niet
aan. Uren hebben we zitten puzzelen om de route mooi, snel en langs
campings te laten lopen." En hier
is het resultaat. Verdere Camino-informatie.
Hier een heel goede Franstalige pelgrimssite over de Santiagoroutes in Frankrijk.
Heel veel praktische informatie per stopplaats langs de weg. Praktische
informatie voor de Chemin de Puy - GR 65. Veel links naar lokale
Santiago-genootschappen.
Aandacht voor de vele historische
monumenten langs de Franse pelgrimsroutes, waarvan er 69 tot het
werelderfgoed worden gerekend.
In Zwitserland is de afgelopen jaren veel werk gemaakt van een Zwitserse aanloop van de
Spaanse camino, beginnend in
Berner Oberland, eenvoudig Jakobsweg
geheten.
Ook in Friesland is een mooie aanlooproute: het Jabikspaad geheten,
beginnend in St.
Jacobiparochie in Friesland en eindigend in Hasselt in Overijssel. Wie
wil na de volgende enthousiaste beschrijving niet onmiddellijk
beginnen: "Over de vette
klei op het Bildt, door de wijde verten van de greidhoek in Midden
Friesland, de romantische bossen bij Oranjewoud en de waterrijke wereld
van Noordwest Overijssel; op dit 150 kilometer lange traject hoor je
zelfs vier verschillende talen. Voorwaar een prima aanloop voor
de
grote pelgrimstocht naar Santiago de Compostela." Meer info.
Vanaf Nijmegen worden pelgrims "buitenom" - via Kevelaer en Streaelen
naar Venlo, Roermond en Maastricht - geleid: ook hier Jacobusweg
geheten.
Andere aanlooproutes in Nederland en België op het
site
van het Nederlands Genootschap van Sint Jacob.
Maar ook door Portugal loopt een mooie route naar Santiago de
Compostela, de Caminho
Portugues. Hape Kerkeling deed ook een poging deze route te lopen,
maar moest onderweg opgeven vanwege bosbranden. Er is een Engelstalige gids
van John Brierley.
Beroemde pelgrims
Paulo Coelho maakte in de jaren zeventig met zijn vrouw een reis door
Europa. Een visioen bleek de opmaat voor een pelgrimsreis naar Santiago
de Compostela. Verdere informatie over Coelho op diens eigen website, met onder
andere een uitgebreide biografie en meer te weten is te komen over
Coelho's reis naar Santiago, door hem zelf omschreven als "de
indrukwekkendste ervaring van zijn leven", uitmondend in zijn eerste
grote boek De
pelgrimstocht naar Santiago (1987). Coelho
ging in 2006 terug naar Spanje en hield een weblog bij.
Shirley Maclaine over haar
voettocht in 1994. Vraag: Wat zou u nu anders doen als u de tocht
opnieuw zou maken? MacLaine: “Er wordt gezegd dat je de tocht eigenlijk
op eigen kracht zou moeten maken. Maar om aan de pers te ontkomen heb
ik stukken overgeslagen. Als ik het over zou doen, zou ik de tocht
helemaal willen wandelen. En ik zou er veertig dagen voor uittrekken in
plaats van dertig.” Andere beroemde
pelgrims op de Spaanse camino-website.
Geschiedenis
Jelle van der Meulen interviewde in 2000 Manfred
Schmidt-Brabant,
de toenmalige voorzitter van de Algemene Antroposofische Vereniging.
in het interview komt ook diens boek
over de Jakobsweg naar Santiago de Compostela ter sprake. Het visioen
waarin Karel de Grote zag dat vanuit alle plaatsen in Europa de weg
naar Santiago de Compostella ('sterrenveld') moest worden ingericht,
plaatste Schmidt-Brabant in het licht van de latere eenwording
van Europa.
Boeken
In VA editie 2-2007 besproken Compostela-boeken
(plus een aantal andere).
En dan nog: een overzicht van Engelstalige
boeken over de pelgrimsweg naar Santiago. Een werkelijk gigantisch
overzicht aan Duitstalige
boeken. Boeken bij Bol.com.
Bij Buecher.de.
Of bij de Duitse afdeling van Amazon.com.
Of bij Weltbild.
Duitstalige boekentips
op een Duitstalige Sint-Jacobsweg-website. Engelstalige boekentips van het
Canadese Compostela-genootschap.
Nederlandstalige boeken
en kaarten bestellen via de website van het Vlaamse Sint-Jacobs
Genootschap.
Critici van de ANWB
Wandelgids Spaanse St. Jacobsroute die de ANWB uit het Duits liet
vertalen, wijzen op de informatie die af en toe foutief (kaarten),
onvolledig of achterhaald zou zijn. Tiptop zou een boekje zijn dat
verkrijgbaar is in de Spaanse supermarktketen Eroski: Camino
de Santiago - Guía practica consumer (Boek+cdrom = €10)
waarin “alles maar dan ook werkelijk alles vermeld staat wat de pelgrim
onderweg nodig heeft.”
Kortere en langere recensies van een enorm aantal Engelstalige en
Nederlandstalige Santiago-boeken
op de wandelwebsite Tweevoeter.
Geert Bakker startte als beroepswandelaar bij de ANWB. Medio 2005
privé verder met vier nieuwe pelgrimspaden en het volgens hem
mooiste en diepstgaande boek over de pelgrimsweg naar Santiago van
kunsthistorica Georgiana
King. Verdere info op zijn website pilgrimsplaza.
Spaans toeristenbureau
Op de website van het Spaans toeristenbureau zijn de belangrijkste
steden en bezienswaardigheden
onderweg aanklikbaar. Per stad een bondige opsomming van wat er te zien
en te doen is, plus overnachtingsmogelijkheden. Voorbeeld: Santiago
de Compostela. Wie wat tijd neemt vindt hier ook een complete 3D-presentatie
van de route.
Vragen staat vrij
Op de forum
van het officiele Camino-genootschap worden alle vragen over het lopen
van de Jacobsweg gesteld en beantwoord.
Is het lopen van de route goed voor de lijn? Dat blijkt helemaal het
geval. "Het lopen van de Camino heeft beter gewerkt dan welk dieet ik
daarvoor ook had geprobeerd. Op het menu onderweg stonden ham, kaas,
brood, gefrituurde groenten, volop Rioja, en bijna elke dag een grote
reep chocola.
In 5 weken raakte ik vier of vijf kilo kwijt."
Nog veel meer links
Leuk om op Wikipedia te zien hoe veel sterker de belangstelling voor
het fenomeen van de pelgrimagenaar Santiago leeft in Duitsland dan in Nederland.
En voor wie nog niet genoeg heeft: een duizelingwekkend aantal links is
te vinden op de Nederlandse startpagina-dochter Santiago-startpagina.
En dan is er nog santiago.eigenstart.nl.
Hier een Zwitsers overzicht aan links op JakobsNet.
Voetreis naar Rome
De weg naar Santiago de Compostela behoort, naast de Via Francigena van
Canterbury naar Rome en de pelgrimsreis naar Jeruzalem, tot de drie
grote pelgrimsroutes van het christendom. De pelgrimsroute naar
Santiago is de 75-jarige Kees Roodenburg echter ’te gelikt’. Iets te
veel hotelletjes en te volle ’gîtes’ onderweg, zegt hij, en met
wandelaars die, oneerbiedig gezegd, soms in file op weg zijn naar het
graf van Sint Jacobus. Daarom verkiest hij Italië als wandelland
boven Spanje. Roodenburgs boekje ’Een
franciscaanse voetreis’ is niet meer dan een basisgids
voor Rome-gangers, met globale aanduidingen over mogelijke routes.
Een boekje met de ideale weg is er nog niet. En komt er ook niet.
Roodenburg: "De ideale weg is de weg die je zelf kiest." Bestellen via
internet. Fotoverslag
van het stuk tussen Florence en Assisi.
Fietsen naar Santiago de
Compostela
Fietsen Eén
Twee Drie (eerste en grootste fietswebsite van de Benelux, met ruim
2.600 gratis fietsroutes) wordt regelmatig benaderd met vragen
over fietsroutes naar Santiago de Compostela. Op deze
fietswebsite is een inventarisatie
te vinden van de vele websites die nadere
informatie geven over een fietsreis naar dit bedevaartsoord.
Startpagina van Fietsen
Eén Twee Drie voor Belgische fietsers.
|
|
|
Tweede film in VA's Filmtoptien. Babette's Feast (Babettes
gæstebud) van regisseur Gabriel Axel in editie 2-2007. De keuze van
Alexander Rinnooy Kan in Zomergasten.
Babette's
Feast op Wikipedia. Oscar
voor Beste Buitenlandse Film 1987.
Babette's
Feast op de website van Karen
Blixen (1885-1962), de schrijfster van het boek waarop Axel zijn
film
baseerde.
Met een schat aan links. Reacties
van kijkers. Een interview met Blixen-biograaf Linda Donelson
over Karen Blixen (Scandinavian Press, Winter, 1999 Vol.6 No.1 Pp
18-21).
Babette's
Feast op de internet film database imdb.
En reacties
op de film: "Babette's Feast, for me,
is about healing: mending
the schism between spirit and body in orthodox Christianity."
Quotes
op imdb, zoals die van de generaal die op weg naar Babette's diner
tegen zijn stokoude tante twijfelt of hij in zijn leven de juiste keuze
heeft gemaakt: "Could many years of victories result in defeat?"
Service op cinema.nl: stuur
mij een e-mail als deze film op tv komt of in de bioscoop draait.
Reacties
van klanten: "This Story is told on
so many levels that any one
interview is
sure to miss a major point." En: "This is my favourite film. It oozes
humanity and love. Most importantly, it never loses its sense of
humour."
De meest indrukwekkende en diepzinnige bespreking van Babette's Feast
is ongetwijfeld die van Wanda
Avila op een Jungiaanse website.
Regisseur Gabriel Axel is boos over de tegenvallende
kwaliteit van de dvd-versie van Babette's Feast uit 2006. In een
interview met een Deense krant zegt hij 07.09.2006: "Die Stimmung und
die ganze Atmosphäre des Films ist eine gänzlich andere.
Babettes Fest hat eine ganz wundersame Atmosphäre, wenn der Film
in bester Qualität im Kino gezeigt wird. Diese Atmosphäre
entsteht durch all die kleinen Dinge, die man vermissen würde,
wenn sie nicht da wären. In diesem Fall verschwinden sie
völlig, wenn man das Licht im Film aufhellt. Das ist ein
großer Verrat am Publikum, an den Technikern und an all denen,
die an der Entstehung des Films beteiligt waren."
Interview van Paul Chutkow met Gabriel Axel in The New
York Times uit 1987, vlak voor het moment dat Axel een Oscar werd
toegekend: "All the arts are a
marriage of craft and
passion, detail and atmosphere, color and texture. Getting all the
elements right in a restaurant is just as difficult as getting them all
right in a story or in a film. All that is brought out in the story of
Babette."
Interview in het tijdschrift van het Deense
Filminstituut FILM #15, mei/juni 2001, met regisseur Gabriel Axel:
"Following rejection after rejection
you
want to show the filmindustry that they’re mistaken. Everything changed
with Babette’s Feast and the Oscar. Suddenly people listened to me in
quite a different way from before. Even today I feel the effect of it."
|
|
